Lato to jedna z najbardziej wyczekiwanych pór roku. Piękna pogoda, ciepłe i słoneczne dni pozytywnie wpływają na nasze samopoczucie i przywołują dobre wspomnienia z wakacji. Plany na letnie dni często wiążą się z licznymi przygotowaniami. Niezależnie jednak od tego, czy spędzamy lato w mieście, czy na piaszczystej plaży, należy pamiętać o odpowiedniej ochronie przeciwsłonecznej. Stosowanie kremów z filtrami UV powinno stanowić podstawę codziennej pielęgnacji. Dlaczego ochrona przeciwsłoneczna jest tak ważna?

Niebezpieczne działanie promieniowania słonecznego

Promienie słoneczne mają negatywny wpływ na stan skóry. Niezależnie od wieku i płci nadmierna ekspozycja na słońce może być przyczyną bolesnych oparzeń, a także wielu chorób skóry, w tym nowotworów, takich jak czerniak. Dlatego tak ważna jest regularna kontrola znamion – więcej w artykule „Dermatoskopia i wideodermatoskopia – diagnostyka znamion barwnikowych”.

Długotrwałe przebywanie na słońcu bez ochrony przeciwsłonecznej pozwala uzyskać głęboką, ciemną opaleniznę, jednak wiąże się z ryzykiem poparzeń słonecznych. Promieniowanie UV przyspiesza również starzenie się skóry – w wyniku uszkodzenia włókien kolagenowych i elastynowych skóra traci jędrność i elastyczność. Poza tym przesuszona od słońca skóra jest bardziej narażona na powstawanie zmarszczek.

Rodzaje promieniowania UV

Promieniowanie UV składa się z trzech frakcji, które różnią się długością fali.

Promieniowanie UVA

Promieniowanie UVA przenika przez odzież, wodę, szkło czy mgłę. Jego skutkiem może być przyspieszone starzenie się skóry, a także powstawanie rumienia na twarzy.

Promieniowanie UVB

Ten rodzaj promieniowania odpowiada za powstawanie opalenizny. Jego udział w promieniowaniu UV docierającym do Ziemi nie jest duży (około 5%), jednak to ono jest główną przyczyną oparzeń słonecznych, ponieważ działa przede wszystkim na naskórek.

Promieniowanie UVC

To najgroźniejszy dla organizmu typ promieniowania – uszkadza DNA komórek i może powodować raka skóry. Na szczęście jest niemal całkowicie zatrzymywane przez warstwę ozonową i nie dociera do powierzchni Ziemi.

Ochrona przed promieniowaniem UV

Podstawową ochroną przed promieniowaniem UV są kremy z filtrem SPF. Krem ochronny może mieć różną wartość SPF, zaleca się jednak stosowanie wysokiej ochrony (SPF 30–50), która skutecznie blokuje promieniowanie UV. Dodatkowo można chronić skórę twarzy, stosując podkłady, pudry oraz mgiełki do twarzy z filtrem przeciwsłonecznym. Filtr przeciwsłoneczny należy reaplikować, ponieważ jego działanie jest ograniczone w czasie (do kilku godzin). Ponowna aplikacja jest konieczna również po kontakcie z wodą (chyba że stosowany produkt jest wodoodporny).

Filtry chemiczne a filtry mineralne

Filtry chemiczne od mineralnych różnią się głównie składem oraz sposobem ochrony przed promieniowaniem. Efekt, jaki można uzyskać po ich aplikacji, jest jednak taki sam – ochrona przeciwsłoneczna.

Filtry mineralne

Filtry mineralne, jak wskazuje nazwa, tworzone są z minerałów – w swoim składzie mają dwutlenek tytanu i tlenek cynku. Te dwa minerały tworzą na powierzchni skóry warstwę ochronną, która rozprasza i odbija promienie słoneczne. Kremy z filtrami mineralnymi mogą być również wzbogacone o inne składniki, takie jak kwas hialuronowy o działaniu nawilżającym. Mineralne kremy z filtrem cechują się lekką konsystencją i dopasowują się do różnych typów skóry, nie obciążając jej. Warto zaznaczyć, że produkty mineralne mogą pozostawiać na skórze biały film, dlatego częstym wyborem są kremy mineralne o lekkim zabarwieniu (kremy BB, CC).

Filtry chemiczne

Filtry chemiczne działają zupełnie inaczej – pochłaniają promieniowanie UV i zamieniają je w energię cieplną, bezpieczną i nieszkodliwą dla organizmu. Filtry chemiczne tworzone są na bazie substancji bezpiecznych dla skóry, jednak zdarza się, że nieodpowiednio dobrane zapychają lub przetłuszczają skórę. Różnorodność produktów sprawia jednak, że znalezienie kremu dopasowanego do typu skóry nie jest trudne. Kremy z filtrem chemicznym występują również w formie fluidów i kremów BB/CC.

Filtry mieszane

Filtry mieszane zawierają zarówno minerały, jak i substancje chemiczne. Ich działanie jest połączeniem obu opisanych mechanizmów.

Jaki produkt do ochrony przeciwsłonecznej wybrać?

Wybór odpowiedniego kremu z filtrem bywa niełatwy, ponieważ na rynku dostępnych jest wiele produktów o różnym działaniu i formule.

Filtry zawarte w podkładach, pudrach i mgiełkach są skuteczne, jednak przed ich aplikacją zaleca się nałożenie na oczyszczoną skórę kremu przeznaczonego do ochrony przeciwsłonecznej. O tym, jak prawidłowo przygotować skórę, przeczytasz w artykule „Jak myć twarz – prawidłowe oczyszczanie skóry twarzy”. Wybór produktu może zależeć od indywidualnych preferencji, ponieważ dostępne są kremy z filtrem o działaniu nawilżającym, matującym i rozświetlającym, często wzbogacone o składniki odżywcze i antyoksydanty, takie jak witamina C.

Filtry od SPF 10 do SPF 50 chronią skórę przed promieniowaniem w różnym stopniu. Warto jednak pamiętać, że im wyższy filtr, tym większa ilość substancji aktywnych zawartych w produkcie. Optymalnym wyborem jest krem z filtrem od SPF 30 do SPF 50 – już SPF 30 chroni skórę przed około 97% promieniowania UVB, dlatego jeżeli poza ochroną przeciwsłoneczną chcemy również nadać skórze kolorytu, ten wybór będzie najlepszy. U osób ze szczególnie jasną karnacją ryzyko negatywnych skutków promieniowania jest znacznie wyższe, dlatego zaleca się dla nich najwyższą ochronę przeciwsłoneczną (SPF 50).

Oznaczenia filtrów SPF

Oznaczenia filtrów SPF odpowiadają ich stopniowi ochrony przed promieniowaniem słonecznym. Im wyższa wartość SPF, tym większa ochrona przed szkodliwym działaniem promieni UVB. Na przykład:

• SPF 15 chroni przed około 93% promieniowania UVB,

• SPF 30 chroni przed około 97% promieniowania UVB,

• SPF 50 chroni przed około 98% promieniowania UVB.

Jak dobrać krem do typu cery?

• cera tłusta i mieszana – sprawdzi się lekki krem z filtrem, który nie zatyka porów i nie powoduje nadmiernego przetłuszczania się skóry,

• cera wrażliwa i atopowa – dobrym rozwiązaniem są filtry mineralne, ponieważ nie wchodzą w interakcje ze skórą, a jedynie tworzą na niej cienką warstwę ochronną,

• cera dojrzała i przesuszona – najlepiej sprawdzą się kremy wzbogacone o substancje pomocnicze, np. kwas hialuronowy, witaminę C lub inne antyoksydanty.

Jak stosować kremy z filtrem?

Aby kremy z filtrem skutecznie chroniły skórę, należy przestrzegać kilku podstawowych zasad:

• krem z filtrem stosuj codziennie, także w chłodne i pochmurne dni, ponieważ promieniowanie UV dociera do skóry również w takich warunkach,

• nakładaj go na oczyszczoną skórę przed wyjściem na zewnątrz,

• jeśli zapomnisz o nim przed makijażem, możesz nałożyć go również na makijaż,

• używaj odpowiedniej ilości kremu – zazwyczaj około 1/4 łyżeczki na twarz i szyję – i nie oszczędzaj na nim,

• reaplikuj krem regularnie co 2–3 godziny, szczególnie podczas przebywania na słońcu i po kontakcie z wodą,

• pamiętaj, że kremy z filtrem nie zapewniają całkowitej ochrony przed promieniowaniem UV, dlatego warto też nosić okulary przeciwsłoneczne i nakrycie głowy oraz unikać słońca w godzinach jego największej intensywności.